Bí mật trong bài hát : " Gửi em chiếc nón bài thơ ".

Ít người biết, bài hát Gửi em chiếc nón bài thơ được sáng tác sau ngày giải phóng Sài Gòn lại từ một bài thơ trước đó 20 năm. Đó là niềm tin, niềm khát khao của con người Việt Nam!

 

Chiến thắng 30/4/1975, giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước là "nguồn cảm hứng" sáng tạo phong phú, mãnh liệt cho các văn nghệ sĩ, trong đó có nhạc sĩ. Có thể kể các bài hát: Như có Bác Hồ trong ngày vui đại thắng (Phạm Tuyên); Đất nước trọn niềm vui (Hoàng Hà); Gửi em chiếc nón bài thơ (Lê Việt Hoà - Sơn Tùng)... v.v...

 

Trong những bài hát thời ấy tôi thích bài Gửi em chiếc nón bài thơ, đơn giản vì bài đó hay và dễ thuộc, dễ nhớ. Tôi cũng có đôi chút "Cảm tình riêng" vì bài hát phỏng thơ của nhà văn Sơn Tùng - Một nhà "văn xuôi", có nhiều tác phẩm thành công viết về Chủ tịch Hồ Chí Minh, "đột xuất" có một bài thơ hay!

 

 

 

Nhà văn Sơn Tùng đã từng bộc bạch: "Hoàng Quảng Uyên chỉ mới đọc, thích phần lời trong bài hát Gửi em chiếc nón bài thơ, sáng tác sau năm 1975. Thế là đã nhiều, đã quý rồi nhưng Uyên ơi, bài đó mình làm từ năm 1955, tức là trước năm 1975 hai mươi năm!". Tôi quá bất ngờ, "vặn lại": "năm 1955, làm gì đã có hiện thực như trong thơ: "Em đội nón bài thơ đi đón ngày hội mới/ Nước non ta nay một dải/ Vẹn tròn như chiếc nón bài thơ..." - Tất cả đều bị lừa!"

 

Nhà văn Sơn Tùng lại cười: "Đó là sự tưởng tượng lúc bấy giờ, hoàn toàn tưởng tượng Uyên ạ! Một sự tưởng tượng có căn cứ, có niềm tin. Khi ấy, chỉ mấy tháng nữa là sang năm 1956 sẽ tổng tuyển cử, thống nhất đất nước (theo hiệp định Giơ ne vơ). Gần lắm, chắc lắm nên mình mới dám hạ bút "mơ" như thế. Vậy mà ngờ đâu niềm mơ ước đó kéo dài 20 năm mới thành hiện thực".

 

Nhà văn Sơn Tùng kể cho tôi về "hoàn cảnh sáng tác" bài Gửi em chiếc nón bài thơ: "Năm 1955, mình là đại biểu thanh niên sinh viên Việt Nam dự đại hội liên hoan thanh niên sinh viên thế giới lần thứ V tại Vacsava - Ba Lan. Trên đường đi có dừng lại ở Mátxcơva (Nga), mình đi chơi phố bất chợt nhìn thấy một cô gái Nga đội chiếc nón lá Việt Nam (nón bài thơ) đi giữa đường phố thủ đô Nga mình xúc động quá, chợt nhớ những người thân yêu ở quê nhà. Cảm xúc trào dâng thành thơ. Về nước, mình đem nộp bài thơ để báo cáo, được in trong nội san sinh viên năm 1955, sau in báo Thống nhất (1960), sau 30/4/1975, nhạc sĩ Lê Việt Hoà phổ nhạc".

 

Nửa tháng sau cuộc điện thoại, nhà văn Sơn Tùng gửi cho tôi nguyên bản bài thơ: Gửi em chiếc nón bài thơ. Tôi lại một lần nữa bất ngờ: bài thơ dài 43 câu mà nhạc sĩ Lê Việt Hoà chỉ lấy 12 câu để làm thành bài hát (nên mới ghi là phỏng thơ). Vẫn biết là phổ nhạc không thể cứ y nguyên thơ mà phổ nhưng tôi vẫn "lấn cấn": Sao nhạc sĩ lại "cắt" nhiều thơ thế!

 

Bài thơ của Sơn Tùng viết theo lối "kể" của một nhà văn hơi dài dòng, nhưng nhờ có những câu thơ "lấp lánh" nên đọc không mệt!: "Anh gửi tặng nón bài thơ quê mẹ/ Gửi cho em cả dòng sông cửa bể/ Cả vầng trăng và cả trời xanh". Và "Nước dưới sông khi đầy, khi cạn/ Trăng trên trời khi tỏ khi mờ/ Tình hai ta từ bấy đến giờ/ Vẫn tròn vẹn như nón bài thơ em đội đầu". Đọc thơ Sơn Tùng (ông có hơn một trăm bài thơ, cả đã in và chưa in), tôi chợt hiểu rằng, một phần làm nên giá trị tiểu thuyết Búp sen xanh là chất thơ thấm trong nhiều trang viết.Và trong đó hình ảnh chiếc nón lá vừa dung dị vừa gần gũi đã ngấm vào từng ngóc ngách của tâm hồn người nghệ sĩ này để làm nên tác phẩm với ca từ vừa hay, vừa thấm vào lòng người nghe như thế!

 

 

Theo TPO

 

 

 

Thêm bình luận


Security code
Lấy mã code khác

Built with HTML5 and CSS3 | Copyright © 2012 NCV Entertainment

34 Nguyễn Thị Minh Khai , P.Đa Kao , Quận 1, TP HỒ CHÍ MINH